🎯 Alternative Rubric

ระบบ E-Leave (ลางานออนไลน์)
คะแนนเต็ม: 50 คะแนน
แนวทางการประเมินแบบองค์รวม
เทคโนโลยีที่ใช้: Node.js + Vue 3 + Nuxt + Tailwind CSS + MySQL/MariaDB/PostgreSQL + Docker + GitLab CI/CD

📌 เกี่ยวกับ Alternative Rubric

Alternative Rubric นี้ใช้เกณฑ์การให้คะแนนเดิม (50 คะแนน) แต่เพิ่มมิติการประเมิน 10 ด้าน เพื่อให้การประเมินครอบคลุมทั้งด้านเทคนิคและทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21

จุดเด่น: ประเมินความเข้าใจเชิงลึก ไม่ใช่แค่ทำตามขั้นตอน, เน้นการคิดวิเคราะห์และการประยุกต์ใช้

🎓 10 มิติการประเมินแบบ Alternative Rubric

1 ความถูกต้องตามโจทย์ (Accuracy)
  • ✔️ ตรงตามโจทย์ที่กำหนด: ระบบ E-Leave ต้องมีฟังก์ชันครบตามที่ระบุ (การขอลา, อนุมัติ, จัดการโควตา)
  • ❌ ไม่มีการทำเกินโจทย์จนหลุดประเด็น: ไม่เพิ่มฟีเจอร์ที่ไม่เกี่ยวข้อง เช่น payroll, attendance tracking
  • ⚠️ การทำส่วนเสริม: หากมี reverse proxy, load balancer ต้องแยกชัดเจนว่าเป็น "ตัวอย่างเพิ่มเติม" ไม่นับเป็นคะแนนหลัก

เกณฑ์การประเมิน:

ดีเยี่ยม (90-100%)

ตรงโจทย์ทุกข้อ ไม่มีส่วนเกินที่หลุดประเด็น หากมีส่วนเสริมก็แยกชัดเจนและอธิบายได้ดี

ดี (70-89%)

ตรงโจทย์ส่วนใหญ่ แต่มีบางส่วนที่ไม่ครบหรือมีส่วนเกินเล็กน้อย

พอใช้ (50-69%)

ตรงโจทย์บางส่วน มีส่วนที่หลุดประเด็นหรือขาดความสมบูรณ์

ปรับปรุง (<50%)

ไม่ตรงโจทย์ หรือทำเกินจนเสียสมดุล

2 ความเข้าใจเชิงแนวคิด (Conceptual Understanding)
  • อธิบายเหตุผล: ทำไมต้องใช้ JWT Token? ทำไมต้องแยก roles? ทำไมต้องมี validation?
  • เชื่อมโยงหลักการ: เชื่อมโยง RESTful API กับ stateless architecture, database normalization กับ data integrity
  • แสดงความเข้าใจ "ทำไม": ไม่ใช่แค่ copy code ต้องอธิบายว่าแต่ละส่วนทำงานอย่างไร
ตัวอย่างคำถามประเมินความเข้าใจ
  • ทำไม E-Leave ต้องมี leave_quotas แยกจาก leave_requests?
  • JWT Token ต่างจาก Session-based authentication อย่างไร?
  • ทำไมต้องใช้ Foreign Keys ในฐานข้อมูล?
  • Docker containers ช่วยให้การ deploy ง่ายขึ้นอย่างไร?
3 ความครบถ้วนของขั้นตอน (Completeness of Process)
  • ทำงานครบทุกขั้นตอน: Design → Database → Backend API → Frontend → DevOps
  • ลำดับถูกต้อง: ตั้งค่าก่อน → ทดสอบ → ยืนยันผล → Deploy
  • ไม่ข้ามขั้นตอน: ไม่ทำ Frontend โดยไม่มี Backend API, ไม่ Deploy โดยไม่ทดสอบ

Checklist ความครบถ้วน:

ขั้นตอน รายละเอียด สถานะ
1. Flow Diagram ครบ 5 flows (Login, Admin, Employee, Manager, System Overview) ☐
2. Database Design ER Diagram + 5 tables + relationships ☐
3. UI Design 5 screens (Admin, Employee, Manager, Dashboard, Login) ☐
4. API Design RESTful endpoints + documentation ☐
5. Backend Development Node.js APIs + JWT + file upload + error handling ☐
6. Frontend Development Vue 3 + Nuxt + Tailwind + CRUD + validation ☐
7. DevOps Docker + docker-compose + GitLab CI/CD ☐
4 ความสามารถในการประยุกต์ใช้ (Application)
  • นำไปใช้จริงได้: ระบบ E-Leave สามารถใช้งานในองค์กรจริงได้
  • อธิบายประโยชน์: ลดกระดาษ, ติดตามสถานะแบบ real-time, ลด manual error
  • เชื่อมโยงการใช้งาน: เปรียบเทียบกับระบบ HR ในบริษัทจริง

ตัวอย่างการประยุกต์ใช้ที่ดี:

  • ✅ อธิบายว่า JWT Token ช่วยให้ระบบ scalable เพราะไม่ต้องเก็บ session บน server
  • ✅ ระบุว่า Docker ช่วยให้ deploy ง่าย เพราะทุกคนใช้ environment เดียวกัน
  • ✅ เสนอว่า reverse proxy (Nginx) สามารถเพิ่ม SSL และ load balancing ได้
5 ความถูกต้องทางเทคนิค (Technical Accuracy)
  • Syntax ถูกต้อง: Code ไม่มี error, configuration files ถูกต้อง
  • ผลลัพธ์ตรงตามคาดหวัง: API ตอบ 200 OK, database insert สำเร็จ, frontend แสดงผลถูก
  • แก้ไข error ได้: หาก error ต้องอธิบายวิธีแก้หรือ debug

เกณฑ์ Technical Accuracy:

องค์ประกอบ เกณฑ์ที่ต้องผ่าน
Database Foreign Keys ทำงาน, Data Types เหมาะสม, No orphan records
Backend API HTTP Status Codes ถูกต้อง, JWT validate ได้, File upload ไม่ error
Frontend Form validation ทำงาน, API calls สำเร็จ, Responsive ทุก breakpoint
Docker Containers สร้างได้, Services เชื่อมต่อกันได้, docker-compose up ไม่ error
CI/CD Pipeline ผ่านทุก stage, Tests ผ่าน, Deploy สำเร็จ
6 การสื่อสารและการนำเสนอ (Communication & Presentation)
  • อธิบายชัดเจน: README.md มีขั้นตอนติดตั้ง, API documentation ครบถ้วน
  • ภาษาเข้าใจง่าย: ไม่ใช้ jargon มากเกินไป, มี diagram ประกอบ
  • เอกสารเป็นระเบียบ: มี structure, headings, code formatting
เอกสารที่ต้องมี
  • 📄 README.md: วิธีติดตั้ง, วิธีใช้งาน, requirements
  • 📊 Flow Diagrams: ครบ 5 flows พร้อมคำอธิบาย
  • 🗄️ ER Diagram: แสดงความสัมพันธ์ชัดเจน
  • 🔗 API Documentation: Swagger/Postman collection
  • 🎨 UI Mockups: Wireframes หรือ screenshots
  • 📹 Demo Video (Optional): แสดงการใช้งานจริง
7 การทำงานร่วมกัน (Collaboration)
  • แลกเปลี่ยนความคิด: มี code review, ถามคำถาม, แชร์ความรู้
  • เปิดรับ feedback: ปรับปรุงตามคำแนะนำของครูหรือเพื่อน
  • ทำงานเป็นทีม: แบ่งงานชัดเจน, ใช้ Git branches, merge conflicts แก้ได้

หลักฐานการทำงานร่วมกัน:

Git Commits

Commit messages ชัดเจน, มีหลายคนร่วม commit, ไม่มี force push

Code Review

มี Pull Requests, comments, approvals

Documentation

ระบุ contributors, แต่ละคนทำอะไร

8 การจัดการเวลา (Time Management)
  • ส่งงานตรงเวลา: ไม่เลย deadline
  • เวลาเหมาะสม: ไม่เร่งรีบจนคุณภาพลด, แต่ก็ไม่ใช้เวลานานเกินไป
  • มีการวางแผน: ทำทีละส่วน, ไม่รอถึงนาทีสุดท้าย

⚠️ สัญญาณเตือนการจัดการเวลาไม่ดี:

  • ❌ Code ทั้งหมด commit ในวันสุดท้าย
  • ❌ ส่งงานไม่ครบ เพราะไม่มีเวลา
  • ❌ Code มี bugs เยอะ เพราะไม่มีเวลาทดสอบ
  • ❌ Documentation ไม่สมบูรณ์ เพราะเขียนรีบ
9 ความคิดสร้างสรรค์ (Creativity)
  • แนวทางใหม่: ใช้เทคนิคหรือ library ที่น่าสนใจ
  • เครื่องมือเสริม: เช่น Nginx reverse proxy, Redis caching, Email notifications
  • ทดลองเพิ่มเติม: ทดสอบ performance, security testing

ตัวอย่างความคิดสร้างสรรค์ (ส่วนเสริม - ไม่บังคับ):

  • 🌟 Nginx Reverse Proxy: เพิ่ม SSL, load balancing
  • 🌟 Redis Caching: cache API responses เพื่อเพิ่มความเร็ว
  • 🌟 Email Notifications: แจ้งเตือนเมื่อมีการอนุมัติ/ปฏิเสธ
  • 🌟 Unit Tests: Jest/Mocha tests สำหรับ critical functions
  • 🌟 Monitoring: Prometheus + Grafana dashboard

หมายเหตุ: ส่วนเสริมต้องแยกชัดเจนและไม่ทำให้หลุดโจทย์หลัก

10 ความรับผิดชอบและความเป็นมืออาชีพ (Responsibility & Professionalism)
  • ปฏิบัติตามข้อกำหนด: ทำตามโจทย์, ใช้เทคโนโลยีที่กำหนด
  • รับผิดชอบผลงาน: ไม่ copy code ทั้งหมด, ระบุ references
  • ทัศนคติดี: รับฟัง feedback, พร้อมปรับปรุง, ช่วยเหลือเพื่อน

มาตรฐานความเป็นมืออาชีพ:

หัวข้อ มาตรฐาน
Code Quality Clean code, meaningful variable names, comments ที่จำเป็น
Git Practices Commit messages ชัดเจน, .gitignore ครบ, ไม่ commit secrets
Security ไม่ hardcode passwords, validate inputs, sanitize data
Documentation README ครบถ้วน, API docs อัพเดท, comments เป็นภาษาอังกฤษ
Testing ทดสอบทุกฟังก์ชัน, มี test cases, แก้ bugs ก่อนส่ง

📊 สรุปคะแนนและการประเมิน

คะแนนรวมทั้งหมด

50 คะแนน (100%)

ประเมินจาก 7 หมวดหลัก + 10 มิติการเรียนรู้

การแบ่งคะแนน (เหมือนเดิม)

หัวข้อ คะแนนเต็ม เปอร์เซ็นต์
1. การออกแบบผังงาน (Flow Diagram) 5 10%
2. การออกแบบฐานข้อมูล (Database Design) 5 10%
3. การออกแบบหน้าจอ (UI Design) 5 10%
4. การออกแบบ RESTful API 5 10%
5. พัฒนาระบบ Back-end 10 20%
6. พัฒนาระบบ Front-end 10 20%
7. DevOps Integration 10 20%
รวม 50 100%

การประเมินแบบองค์รวม (Holistic Assessment)

นอกจากคะแนนตามหมวดแล้ว ผู้ประเมินจะพิจารณา 10 มิติ ข้างต้นประกอบ โดยอาจปรับคะแนนขึ้น-ลงตามคุณภาพโดยรวม:

✅ Checklist สำหรับผู้เรียน

ก่อนส่งงาน ตรวจสอบ 10 มิตินี้
✓ มิติ คำถามสำหรับตรวจสอบตนเอง
☐ Accuracy งานตรงโจทย์ 100% หรือไม่? มีส่วนที่หลุดประเด็นหรือเปล่า?
☐ Understanding ฉันอธิบายได้ไหมว่าทำไมต้องทำแบบนี้? เข้าใจหลักการหรือแค่ copy code?
☐ Completeness ทำครบทุกขั้นตอนหรือยัง? ลำดับถูกต้องไหม?
☐ Application ระบบนี้ใช้งานจริงได้ไหม? มีประโยชน์อย่างไร?
☐ Technical Code ทำงานได้ไหม? ทดสอบครบทุกฟังก์ชันหรือยัง?
☐ Communication เอกสารอ่านเข้าใจง่ายไหม? มี README และ API docs ครบไหม?
☐ Collaboration ทำงานเป็นทีมได้ดีไหม? รับ feedback และปรับปรุงหรือเปล่า?
☐ Time Mgmt ส่งตรงเวลาไหม? มีการวางแผนหรือทำรีบ ๆ นาทีสุดท้าย?
☐ Creativity มีอะไรที่โดดเด่นหรือแปลกใหม่ไหม? (ไม่บังคับ)
☐ Professionalism Code สะอาด? Git practices ดี? มี security awareness ไหม?

🎯 ตัวอย่างการประเมินแบบ Alternative Rubric

กรณีศึกษา: นักเรียน A
หมวด คะแนน ความเห็น มิติที่โดดเด่น
Flow Diagram 5/5 ครบทุก flow พร้อมคำอธิบายดี ✅ Completeness, Communication
Database Design 4.5/5 ER Diagram ดี แต่ขาดคำอธิบาย normalization ⚠️ Understanding (อธิบายไม่ชัด)
Backend 9/10 API ทำงานได้ดี มี unit tests เพิ่มเติม ✅ Technical, Creativity
Frontend 8.5/10 Responsive ดี แต่ validation บางส่วนยังไม่ครบ ⚠️ Completeness (ขาด validation)
DevOps 10/10 Docker + CI/CD ครบ, เพิ่ม Nginx reverse proxy ✅ Application, Creativity

คะแนนรวม: 47/50 (94%) + โบนัส 2% จาก Creativity & Professionalism = 48/50 (96%)

กรณีศึกษา: นักเรียน B
หมวด คะแนน ความเห็น ปัญหา
Flow Diagram 3/5 มีแค่ 3 flows ขาด Admin และ System Overview ❌ Completeness
Database 4/5 ตารางครบ แต่ไม่มี Foreign Keys ❌ Technical Accuracy
Backend 6/10 API พื้นฐานทำได้ แต่ไม่มี JWT, error handling ❌ Completeness, Technical
Frontend 5/10 Copy code จาก tutorial, ไม่ responsive ❌ Understanding, Professionalism
DevOps 3/10 Dockerfile มี แต่ docker-compose ไม่ทำงาน, ไม่มี CI/CD ❌ Completeness, Time Management (ส่งช้า)

คะแนนรวม: 21/50 (42%) - ลด 3% เพราะขาดความเข้าใจและทำไม่ครบ = 19.5/50 (39%)

ข้อเสนอแนะ: ต้องทำความเข้าใจหลักการ ไม่ใช่แค่ copy code, วางแผนเวลาให้ดี, ทำให้ครบตามโจทย์

📚 Alternative Rubric for 21st Century Learning

เอกสารนี้ประเมินทั้ง เนื้อหาทางเทคนิค (50 คะแนน) และ ทักษะการเรียนรู้ (10 มิติ)

เป้าหมาย: สร้างนักพัฒนาซอฟต์แวร์ที่มีทักษะครบ ทั้งเทคนิค การคิด และการทำงานร่วมกัน